TPL_GK_LANG_IS_LOADING
http://edukator.koweziu.edu.pl/modules/mod_image_show_gk4/cache/kategorie.ksztalcenie-ustawicznegk-is-91.jpglink
http://edukator.koweziu.edu.pl/modules/mod_image_show_gk4/cache/kategorie.poradnictwo-zawodowegk-is-91.jpglink
http://edukator.koweziu.edu.pl/modules/mod_image_show_gk4/cache/kategorie.rynek-pracygk-is-91.jpglink
http://edukator.koweziu.edu.pl/modules/mod_image_show_gk4/cache/kategorie.ksztalcenie-zawodowegk-is-91.jpglink
http://edukator.koweziu.edu.pl/modules/mod_image_show_gk4/cache/kategorie.projekty-efsgk-is-91.jpglink
http://edukator.koweziu.edu.pl/modules/mod_image_show_gk4/cache/kategorie.technologie-informacyjnegk-is-91.jpglink
http://edukator.koweziu.edu.pl/modules/mod_image_show_gk4/cache/kategorie.recenzjegk-is-91.jpglink
http://edukator.koweziu.edu.pl/modules/mod_image_show_gk4/cache/kategorie.wywiadygk-is-91.jpglink

Opiekun medyczny w praktyce

Elżbieta Szwałkiewicz, Miłosz Asmann, Małgorzata Chrostowska, Renata Promis, Agnieszka Smrokowska-Reichmann: Opiekun medyczny w praktyce. Warszawa: Wydawnictwo Lekarskie PZWL, 2013.

Profesjonalna pomoc ma szczególne znaczenie w okresie dzieciństwa i starości oraz w sytuacji wystąpienia niepełnosprawności, gdy ograniczenia w prawidłowym funkcjonowaniu człowieka powodują jego zależność od innych. Osoby jej udzielające powinny posiadać kompetencje do podejmowania odpowiednich decyzji dotyczących wykonywania zadań zawodowych. Publikacja Opiekun medyczny w praktycejest adresowana do słuchaczy szkół kształcących w zawodzie opiekun medyczny i kwalifikacyjnych kursów zawodowych w zakresie kwalifikacji wyodrębnionej w tym zawodzie – Z.4. Świadczenie usług opiekuńczych osobie chorej i niesamodzielnej, opiekunów medycznych i pielęgniarek oraz wszystkich, którzy na co dzień zajmują się osobami niepełnosprawnymi i przewlekle chorymi. Autorami są przedstawiciele różnych zawodów medycznych (np. pielęgniarka, fizjoterapeuta) i pracownicy firm m.in. produkujących sprzęt do rehabilitacji. Opracowane treści zostały podzielone na następujące rozdziały i podrozdziały:

 

1. Wprowadzenie – Elżbieta Szwałkiewicz

1.1. Co zawiera przewodnik zawodowy?

1.2. Opiekun medyczny – charakterystyka zawodu

1.3. Zakres kompetencji zawodowych opiekuna medycznego

     1.3.1. Kompetencje w zakresie bezpieczeństwa przy wykonywaniu zadań zawodowych

     1.3.2. Kompetencje etyczne przy wykonywaniu zadań zawodowych

     1.3.3. Kompetencje w zakresie pielęgnacji i opieki

2. Etyczne i systemowe uwarunkowania koncepcji pielęgnowania w praktyce opiekuna medycznego – Elżbieta Szwałkiewicz

2.1. Etyka zawodu opiekuna medycznego – Agnieszka Smrokowska-Reichmann

     2.1.1. Czym jest etyka?

     2.1.2. Etyka zawodu a działania opiekuna medycznego

     2.1.3. Zasady etyczne opiekuna medycznego

     2.1.4. Dylematy etyczne

     2.1.5. Etos zawodu i znaczenie refleksji etycznej

     2.1.6. Antystandardy etyczne

     2.1.7. Postać opiekuna spolegliwego a etyka zawodu opiekuna medycznego

     2.1.8. Chwila na etykę

2.2. System ochrony zdrowia – Elżbieta Szwałkiewicz

2.3. Zdrowie Publiczne – Elżbieta Szwałkiewicz

2.4. Zdrowie i jego promocja – wyjaśnienie pojęć – Elżbieta Szwałkiewicz

2.5. Koncepcja pielęgnowania – Elżbieta Szwałkiewicz

     2.5.1. Potrzeby pacjenta

     2.5.2. Pielęgnacja kompensacyjna

3. Organizacja warunków pracy opiekuna medycznego – Elżbieta Szwałkiewicz

3.1. Przestrzeń

     3.1.1. Przestrzeń jako warunek korzystania ze sprzętu mobilnego

     3.1.2. Przestrzeń w toalecie

3.2. Sprzęt pielęgnacyjny i pomocniczy

     3.2.1. Łóżko pielęgnacyjne

     3.2.2. Wózki inwalidzkie

     3.2.3. Podnośniki – sprzęt do podnoszenia i przemieszczania

     3.2.4. Sprzęt do ślizgowego przemieszczania pacjentów

4. Planowanie opieki – Elżbieta Szwałkiewicz

4.1. Standard podstawowej pielęgnacji

4.2. Standard w praktyce opiekuna medycznego – co to jest i do czego służy

4.3. Opis czynności pielęgnacyjnych wykonywanych przez opiekuna medycznego w ramach jego kompetencji zawodowych

     4.3.1. Pielęgnacja ciała

     4.3.2. Pomoc przy wydalaniu

     4.3.3. Odżywianie

     4.3.4. Poruszanie się

4.4. Wykaz czynności zawodowych i średni czas ich trwania

      4.4.1. Obliczanie czasu opieki

4.5. Ocena poziomu samodzielności na podstawie skali Barthel

5. Zasady bezpiecznego podnoszenia i przemieszczania pacjenta – Elżbieta Szwałkiewicz

5.1. Prawne uwarunkowania bezpieczeństwa pracy

5.2. Ryzyko zawodowe i jego ocena z uwzględnieniem poziomu samodzielności pacjentów

5.3. Podstawowe zasady podnoszenia i przemieszczania pacjentów

6. Rozumienie i komunikowanie się, kontakty interpersonalne – Agnieszka Smrokowska-Reichmann

6.1. Komunikacja międzyludzka

6.2. Komunikacja z pacjentem niesamodzielnym – chory po udarze mózgu

      6.2.1. Afazja

      6.2.2. Zespół zaniedbywania połowiczego

      6.2.3. Utrudniona komunikacja z pacjentem

      6.2.4. Przykładowe sytuacje problemowe

      6.2.5. Zasady skutecznego komunikowania się z pacjentem po udarze mózgu

6.3. Komunikacja z pacjentem niesamodzielnym – pacjent demencyjny

       6.3.1. Problemy opieki nad seniorem z demencją

       6.3.2. Wrażliwość na specyficzną sytuację pacjenta z demencją

       6.3.3. Zachowania komunikacyjne seniora i opiekuna

       6.3.4. Zasady ułatwiające komunikację z seniorem demencyjnym

6.4. Komunikacja z pacjentem agresywnym

      6.4.1. Problematyczne grupy podopiecznych

      6.4.2. Zachowania agresywne seniora

      6.4.3. Przyczyny agresji seniora

      6.4.4. Wskazówki praktyczne w postępowaniu z agresywnym seniorem

      6.4.5. Pacjenci z zaburzeniami zdrowia psychicznego

      6.4.6. Anatomia agresji u pacjenta z zaburzeniami zdrowia psychicznego

      6.4.7. Komunikacja jako deeskalacja

      6.4.8. Nie być ofiarą

6.5. Komunikacja z pacjentem niesamodzielnym – pacjent z chorobą Parkinsona

      6.5.1. Problemy w komunikowaniu się z pacjentem z chorobą Parkinsona

      6.5.2. Cierpliwość opiekuna

      6.5.3. Rozmowa z pacjentem – konsekwencja i prostota

      6.5.4. Komunikacja z milczącym pacjentem

6.6. Komunikacja z pacjentem niesamodzielnym – pacjent w stanie wegetatywnym i w śpiączce

      6.6.1. Kompetencje przedwerbalne i pozawerbalne

      6.6.2. Stymulacja podstawowa

      6.6.3. Dotknięcie inicjujące w stymulacji podstawowej

      6.6.4. Możliwości dialogu poprzez bodźce

6.7. Prawne uwarunkowania stosowania przymusu bezpośredniego – Elżbieta Szwałkiewicz

7. Wybrane techniki pielęgnowania pacjenta z deficytami podstawowych funkcji życiowych – Elżbieta Szwałkiewicz

7.1. Mobilność pacjenta niepełnosprawnego – zmiany pozycji ciała, podnoszenie, przemieszczanie – Miłosz Asmann, Elżbieta Szwałkiewicz

      7.1.1. Układanie pacjenta w łóżku i techniki zmiany pozycji ciała

      7.1.2. Sadzanie pacjenta na łóżku

      7.1.3. Przemieszczanie pacjenta poza łóżko

      7.1.4. Przemieszczanie pacjentów z użyciem łatwoślizgu

      7.1.5. Podnoszenie pacjenta z podłogi

      7.1.6. Pacjent częściowo samodzielny – chodzenie wspomagane fizycznie przez opiekuna i z użyciem sprzętu

7.2. Pielęgnacja i samoopieka – Elżbieta Szwałkiewicz, Małgorzata Chrostowska, Renata Promis

      7.2.1. Higiena ciała – praktyczne informacje dla zdających egzamin zawodowy

      7.2.2. Wykonanie toalety całego ciała u pacjenta leżącego w łóżku

      7.2.3. Toaleta jamy ustnej u pacjenta leżącego w łóżku

      7.2.4. Mycie głowy u pacjenta leżącego w łóżku

      7.2.5. Ścielenie łóżka z leżącym pacjentem

      7.2.6. Zmiana bielizny pościelowej przy leżącym pacjencie

      7.2.7. Zmiana bielizny osobistej u leżącego pacjenta

      7.2.8. Mycie w łazience – sprzęt pomocniczy do higieny osobistej

      7.2.9. Stosowanie środków kosmetycznych w pielęgnacji skóry osób chorych

7.3. Odżywianie – Elżbieta Szwałkiewicz

       7.3.1. Zapotrzebowanie na pokarm i płyny u pacjentów z upośledzoną funkcją ruchu z uwzględnieniem wieku i powikłań odleżynowych

     7.3.2. Skutki odwodnienia i niedożywienia

     7.3.3. Postępowanie opiekuna w przypadku zaburzeń ze strony układu pokarmowego

     7.3.4. Udzielanie pomocy w odżywianiu

     7.3.5. Udział opiekuna w karmieniu przez zgłębnik i przetoki odżywcze

7.4. Kontrolowane i niekontrolowane wydalanie – Elżbieta Szwałkiewicz

      7.4.1. Zabezpieczenie produktowe pacjenta z zaburzeniami w wydalaniu moczu i stolca

      7.4.2. Korzystanie z toalety i higiena intymna

      7.4.3. Pielęgnowanie pacjenta z wyłonioną stomią – ileostomią, kolostomią, urostomią

8. Zapobieganie skutkom długotrwałego unieruchomienia – Elżbieta Szwałkiewicz

8.1. Fizyczne, psychiczne i społeczne następstwa długotrwałego unieruchomienia

      8.1.1. Zapobieganie skutkom długotrwałego unieruchomienia w obrębie układu kostno-stawowego i mięśniowego

     8.1.2. Zapobieganie zapaleniom płuc

     8.1.3. Zapobieganie zakrzepowemu zapaleniu żył

8.2. Odleżyny – zapobieganie i pielęgnowanie

     8.2.1. Zapobieganie odleżynom

     8.2.2. Jak dochodzi do powstania odleżyny

     8.2.3. Rodzaje odleżyn

     8.2.4. Udział opiekuna medycznego w leczeniu odleżyn

9. Zapobieganie zakażeniom – Elżbieta Szwałkiewicz

9.1. Co każdy opiekun medyczny powinien wiedzieć o gronkowcu i MRSA

9.2. Aseptyka i antyseptyka

9.3. Higieniczna dezynfekcja i mycie rąk

      9.3.1. Prawidłowa higieniczna dezynfekcja rąk

      9.3.2. Ochrona skóry rąk

9.4. Postępowanie z odpadami i zużytym sprzętem medycznym

      9.4.1. Podział odpadów medycznych

      9.4.2. Brudownik jako narzędzie pracy i techniki postępowania ze zbiornikami na wydaliny pacjenta

10. Dokumentowanie procesu pielęgnowania – Elżbieta Szwałkiewicz

10.1. Niepełnosprawność i funkcjonowanie człowieka w definicjach

      10.1.1. Niepełnosprawność

      10.1.2. Funkcjonowanie

      10.1.3. Aktywność i uczestniczenie

10.2. Wzory i instrukcja wypełniania dokumentacji

      10.2.1. Wywiad opiekuna medycznego

      10.2.2. Diagnoza potrzeb

      10.2.3. Plan pielęgnowania i opieki

      10.2.4. Karta obserwacyjna i prawidłowe parametry życiowe

      10.2.5. Karta zmiany pozycji ciała

10. Skorowidz, który zawiera występujące w dokumencie zagadnienia, pojęcia, takie jak: apraksja, bolus, dieta, demencja, podnośnik, śpiączka, wskaźnik BMI, zgaga…

Publikacja, ze względu na szerokie ujęcie problematyki pielęgnowania osób chorych i niepełnosprawnych, może pełnić rolę przewodnika zawodowego. Umożliwia zdobycie wiedzy – medycznej, psychologicznej, etycznej, z zakresu profilaktyki i opieki pielęgnacyjnej… – niezbędnej do prawidłowego wykonywania zadań zawodowych przez opiekuna medycznego, a także efektywnego komunikowania się z członkami zespołu terapeutycznego. Ponieważ niepełnosprawności fizycznej często towarzyszy niepełnosprawność społeczna, konieczne jest poznanie zarówno nowoczesnych metod pielęgnowania oraz technik pracy z wykorzystaniem nowej technologii i najnowszego sprzętu, jak i obowiązujących aktów prawnych, w tym przepisów związanych z bezpieczeństwem człowieka w środowisku pracy, oraz zagadnień etycznych. Na podstawie rozpoznanych biologicznych, psychicznych i społecznych potrzeb pacjenta można optymalnie zaplanować procesy pielęgnowania, usprawniania i kompensowania utraconej sprawności za pomocą sprzętu wspomagającego i technologii medycznych.

Ponadto w publikacji podano algorytmy postępowania dla osób zdających część praktyczną egzaminu zawodowego – szczegółowe instrukcje wykonywania czynności pielęgnacyjnych (np. mycia zębów, mycia kończyn górnych), które uzupełniono o wskazówki – rady praktyczne dotyczące wyglądu i zachowania egzaminowanego, a także informacje o przebiegu części praktycznej egzaminu potwierdzającego kwalifikacje w zawodzie.

Publikacja została napisana przystępnym językiem. Zawiera przykłady (np. obliczanie czasu opieki), cytaty, tabele (np. Dopuszczalne masy podnoszonych i przenoszonych ładunków dla różnych kategorii pracowników), formularze (np. Formularz „plan działania”, Formularz ułatwiający zebranie wywiadu przez opiekuna medycznego) i karty (np. Karta zmiany pozycji ciała, Karta obserwacji i indywidualnej pielęgnacji chorego). Jest bogato ilustrowana licznymi rysunkami i kolorowymi fotografiami (np. Schemat budowy standardu postępowania zawodowego opiekuna medycznego, Poprawianie pozycji pacjenta siedzącego na wózku inwalidzkim). Ważne treści wyróżniono m.in. za pomocą pogrubionej czcionki, obramowania – w ramkach czasami zamieszczono jeszcze dodatkową adnotację Zapamiętaj!, Przypomnij sobie! lub Uwaga! Do publikacji dołączono Twój przewodnik sprzętu stomijnego (zapisany na płycie DVD), opracowany przez firmę Coloplast sp. z o.o., zawierający praktyczne porady odnoszące się do obsługi sprzętu stomijnego.

Opiekun medyczny w praktyce to interesująca pozycja na rynku wydawnictw edukacyjnych, gdyż jest ukierunkowana na wspieranie nauczycieli szkół kształcących w zawodzie opiekuna medycznego w efektywnym przygotowaniu uczniów do egzaminu potwierdzającego kwalifikacje zawodowe. Ukazuje zawód opiekuna medycznego, z uwzględnieniem wielu aspektów jego wykonywania, na tle systemu zdrowia publicznego. Stanowi zbiór wiadomości najbardziej potrzebnych w codziennej pracy opiekuna medycznego, od którego wymaga się pomagania osobie chorej i niesamodzielnej w sposób profesjonalny, zgodny z obowiązującymi standardami zawodowymi.

 

Małgorzata Koroś

nauczyciel konsultant

Wydział Programów Nauczania

KOWEZiU

e-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.